De plaatsing van PA-luidsprekers bepaalt waar het directe geluid terechtkomt en hoeveel de ruimte mee gaat doen. Er is geen vaste afstand tot een muur die in iedere zaal het beste resultaat geeft. Begin bij het publiek, de spreker en de afstraalrichting van het gebruikte systeem.
Teken het publieksgebied
Noteer waar mensen zitten of staan en welke delen goed bereikbaar moeten zijn. Een brede, ondiepe ruimte vraagt een andere verdeling dan een lange smalle zaal. Kijk ook naar balkon, pilaren en doorgangen. Een luidspreker die het halve publiek via een harde wand bereikt, werkt anders dan een systeem dat rechtstreeks op dat publiek is gericht.
Gebruik de opgegeven horizontale en verticale spreiding als uitgangspunt. Bepaal daarbij de juiste oriëntatie van het model. Plaatsing op een statief maakt de positie mogelijk, maar verandert de afstraaleigenschappen van de luidspreker niet.
Hoogte en richting
Voldoende hoogte kan helpen om ook verder weg direct geluid te laten aankomen. Tegelijk wil je niet vooral plafond en achterwand aanstralen. Richt het systeem op de luisterzone en gebruik uitsluitend passende montage- of kantelvoorzieningen. Een geïmproviseerde schuine opstelling is geen goede manier om een lastige hoek op te lossen.
Beoordeel de eerste rijen. Ze mogen niet onnodig veel harder worden belast om de achterste rijen te bereiken. Soms is een andere plaatsing of een aanvullend goed afgestemd systeem nodig in plaats van de hoofdluidsprekers steeds harder te zetten.
Houd rekening met microfoons
Plaats de hoofd-PA zo dat de microfoons zo weinig mogelijk van dat versterkte geluid oppikken. Afstraalrichting en microfoonkarakteristiek bepalen welke posities bruikbaar zijn. Een monitor achter een microfoon kan bij het ene richtpatroon gunstig zijn en bij een ander juist ongunstig.
Gebruik een goede microfoontechniek en stel het benodigde niveau realistisch vast. Een equalizer kan gericht helpen, maar herstelt geen onhandige basisplaatsing. Meer volume kan de verstaanbaarheid zelfs verslechteren wanneer reflecties en terugkoppeling toenemen.
Reflecties, galm en lage tonen
Wanden, vloer en plafond beïnvloeden het geluid. Parallelle harde vlakken kunnen opvallende reflecties geven; de ruimtevorm en de luidsprekerposities beïnvloeden ook het laag. Een algemene regel als altijd 1,25 meter uit de wand is daarom onvoldoende.
Loop door de luisterzone met bekend materiaal en met gesproken tekst. Beoordeel zowel helderheid als gelijkmatigheid. Dun doek of willekeurig noppenschuim is geen universele oplossing voor alle akoestische problemen, vooral niet voor lage frequenties. Eventuele akoestische maatregelen moeten passen bij frequentiegebied, oppervlak en gebruik van de ruimte.
Afstellen en terugluisteren
Begin met een rustige basisinstelling en verander één onderdeel tegelijk. Controleer overlap tussen luidsprekers en eventuele subwoofers. Meerdere systemen die hetzelfde gebied op verschillende tijden bereiken kunnen de helderheid beïnvloeden; passende afstemming is dan belangrijk.
Luister op verschillende plekken en op het beoogde gebruiksniveau. Laat de echte spreker of muzikant meedoen. Leg bruikbare posities en instellingen vast, maar controleer bij de volgende locatie opnieuw: dezelfde set kan in een andere ruimte een ander plan nodig hebben.
Verder met je opstelling
Bekijk het huidige audio-assortiment of stel je geluidsset samen. Voor een specifieke combinatie kun je je vraag aan J&H voorleggen.

